Agentic AI w zakupach. Raport Mastercard o zaufaniu, audycie i nowych standardach płatności
Autonomiczni agenci AI mają coraz częściej kupować, rezerwować i zarządzać zadaniami w imieniu użytkownika. Raport Mastercard Signals opisuje, jak rośnie „agentic commerce” i jakie standardy zaufania, audytu i bezpieczeństwa mogą być potrzebne.
Sztuczna inteligencja coraz częściej ma nie tylko podpowiadać użytkownikowi, ale wykonywać zadania w jego imieniu. Ten trend opisuje raport „The Agentic Shift” z cyklu Mastercard Signals (Q3 2025), który koncentruje się na tzw. agentic AI, czyli autonomicznych agentach zdolnych m.in. do zakupów, rezerwacji usług i zarządzania rutynowymi sprawami bez stałego nadzoru człowieka.
Autorzy raportu zwracają uwagę, że dla handlu i usług oznacza to zmianę modelu: decyzje zakupowe mogą być w większym stopniu delegowane na oprogramowanie, a człowiek ma przejść w rolę osoby ustawiającej cele i ograniczenia działania agenta. W dokumencie pada też szacunek, że rynek agentic commerce rośnie w tempie 66 proc. rocznie, a jego wartość ma sięgać 136 mld dolarów.
Kluczową barierą pozostaje zaufanie. W podsumowaniu przytoczono wyniki badań, według których około połowa ankietowanych byłaby gotowa pozwolić agentowi AI na zakupy w ramach z góry ustalonego limitu, a wśród rodziców deklarujących brak czasu odsetek zainteresowanych ma przekraczać 60 proc.
Wraz z delegowaniem decyzji rośnie presja na rozliczalność systemów. Raport wskazuje trzy obszary, które mają stać się standardem: rejestrowanie decyzji agenta w formie możliwej do audytu, możliwość cofnięcia transakcji oraz wyjaśnialność, czyli jasna odpowiedź na pytanie, dlaczego agent podjął konkretną decyzję.
W części poświęconej bezpieczeństwu pojawia się koncepcja „Know Your Agent” (KYA), porównywana do KYC w finansach, czyli weryfikacji tożsamości i uprawnień autonomicznego agenta. Drugim elementem są tokeny bezpieczeństwa (agentic tokens) i tokenizacja płatności, które mają ograniczać ujawnianie wrażliwych danych agentom i zewnętrznym platformom, a także pozwalać nakładać limity kwotowe, czasowe lub związane z kategorią transakcji.
W raporcie przywołano też przykłady wdrożeń w organizacjach. Wśród nich jest Mountain Credit Union, gdzie zastosowanie agentic AI w obsłudze klienta ma wiązać się ze wzrostem satysfakcji o 28 punktów i spadkiem kosztów operacyjnych o 23 proc. Wskazano również cele Walmartu dotyczące roli rozwiązań agentowych w sprzedaży online w perspektywie pięciu lat oraz wyniki z raportów branżowych na temat wpływu personalizacji na wartość koszyka i zwroty.
Na poziomie regulacyjnym dokument sygnalizuje kierunek, w którym ma iść rynek w UE: wymagania dotyczące przejrzystości działania agentów, tożsamości oraz rozliczalności decyzji, w spójności z ramami takimi jak AI Act i eIDAS 2.0.
Źródło: Mastercard
